ARUS ‘UN YERLİ ÜRETİM VE MİLLİ MARKA POLİTİKASINDAKİ ÖNEMİ -Dr. İlhami Pektaş

Ülkemizde Raylı Ulaşım Sistemleri Üreten Sanayicilerimiz ;  Destekleyici Kurum ve Kuruluşlarımız ile birlikte “ İş Birliği , Güç Birliği ve Milli Marka” inancıyla bir araya gelerek kurulan “ Anadolu Raylı Ulaşım Sistemleri Kümelenmesi “,  ARUS ;  Ülkemizde tasarımından nihai ürüne kadar yerli ve milli marka raylı ulaşım sistemlerini üreterek,  birer dünya markası haline getirmeyi kendisine ana hedef olarak belirlemiştir.  

ARUS ilk yerli üretim mücadelesini 5 Mart 2012 tarihinde Ankara’da ihalesi yapılan ve CSR Electric Locomotive firmasının kazandığı 324 metro aracı ihalesinde şartnameye % 51 yerli katkı şartı ekleterek başlamış ve ülkemizde bir milat olarak kabul edilen bu tarihi karardan günümüze kadar uzanan tüm raylı ulaşım araçlarında yapılan ihalelerde yerli katkı seviyesi büyük bir hızla artarak tüm yurt sathına yayılmıştır. İşte bunun en güzel örnekleri ;

Bursa Büyükşehir Belediyesi tarafından 10.04.2013 tarihinde ihalesi yapılan ve Durmazlar firmamızın kazandığı 6 adet tramvay ihalesinde % 47 oranında yerli katkı şartı ile üretilen milli markamız ; İpekböceği bugün Bursa T1 hattında başarılı hizmet vermektedir.

Malatya Belediyesi tarafından 21.06.2013 tarihinde ihalesi yapılan ve Bozankaya firmamızın kazandığı 10 adet TCV Trambüs aracı % 50 yerli katkı ile üretilerek bugün Malatya’da hizmet vermeye başlamış bulunmaktadır.

İstanbul Ulaşım A.Ş tarafından tasarlanan ve 20.01.2014 tarihinde ilk üretimleri yapılarak testleri başarıyla tamamlanan Milli marka İstanbul tramvayında bugün yerlilik oranı % 60 seviyesine yükselmiştir.

Kayseri Belediyesi tarafından 14.04.2014 tarihinde en az % 35 yerli katkı şartı ile ihalesi yapılan ve Bozankaya firmamızın kazandığı 30 adet Tramvay aracı üretiminde bugün yerli katkı oranı % 50 seviyelerine çıkmış bulunmaktadır.

İstanbul Hacı Osman-Yenikapı Raylı Toplu Taşıma Sistemi için 18.09.2014 tarihinde yapılan 68 Adet Metro Aracı ihalesinde % 40 yerli katkı şartı getirilmiş ve bu ihaleyi Hyundai EURotem firması kazanmıştır.

İstanbul Belediyesi ihalesini yapacağı Kabataş-Mahmut bey hattında satın alacağı 144 metro aracı için minimum % 40 yerli katkı şartı getirmiş ve bundan sonraki yapacağı tüm ihalelerde % 61 yerli katkı şartı koymayı kararlaştırmıştır.

23.02.2015 tarihinde Bursa Belediyesinin açtığı 60 adet Hafif Raylı Metro aracı ve 12 adet tramvay ihalesini şartnamede yer alan minimum % 60 yerli katkı oranı ile Durmazlar firmamız kazanmış ve böylece bugün itibarıyla Raylı Ulaşım Sistemlerinde yerli katkı oranı % 60 seviyesine ulaşmıştır.

Bu gelişmelerden esinlenerek Sayın Bakanımız Lütfi Elvan tarafından yüksek hızlı trenlerde en az % 53 yerli katkı şartı uygulamaya konulmuş ve bu karar, ileri teknoloji içeren Yüksek Hızlı Trenler için de ülkemizde bir milat olmuştur.

ARUS’un büyük destek verdiği 13 Eylül 2014 tarihli Resmi Gazete’de yayınlanan Yerli Malı Tebliği ve 15 Şubat 2015 tarihli Resmi Gazetede yayınlanan Sanayi İşbirliği Programı (Offset) Yönetmeliği hizmete girerek yerli üretimde adeta bir devrim yapılmıştır.

ARUS tüm üyeleri ile birlikte Milli Hızlı Tren, Milli Yolcu Treni ve Milli Yük Tren projelerinde önemli ve aktif rol almıştır.

Otomotiv sektöründe bir türlü çıkarılamayan milli markalarımız bugün Raylı Ulaşım Sistemlerinde birer birer tasarlanarak üretilmeye ve raylarda hizmet vermeye başlamıştır.

İşte Durmazlar firmamızın ürettiği ; İpekböceği Tramvayı 18 adet/Bursa,

İstanbul Ulaşım A.Ş işletmemizin ürettiği İstanbul marka tramvay 18 adet/İstanbul,

Yine Durmazlar A.Ş’nin ihalesini kazandığı Green City marka hafif raylı araç 60 adet/Bursa,

Bozankaya firmamızın ihalesini kazandığı ve üretimine başladığı ; Kayseri Tramvayı 30 adet,

Yine Bozankaya A.Ş’nin ürettiği  Elektrikli TCV Trambüs 10 adet/ Malatya,

Durmazlar firmamızın Kocaeli’nde kazandığı 12 adet Tramvay ve Samsun’da kazandığı 8 adet Tramvay ihaleleri,

Tülomsaş’ın ürettiği ve 2015 yılı sonuna kadar testlerini tamamlayarak kamuoyuna  müjdesini verdiği ilk milli elektrikli lokomotif,

son 3 yılda yerli üretim ve milli markalarımızın geldiği noktayı gözler önüne sermektedir.

Milli Hızlı Trenlerde % 53 yerli katkı şartı ve ARUS işbirliği,

Artık Yerli Malı tebliği, Sanayi İşbirliği Programı (SİP), Kamu ihale kanununda yapılan değişiklikler ve ithal ikamesi ile devlet politikamız oluşmuş, yerli üretim ve milli marka  ülkemizde en öncelikli sıraya yükselmiştir. Bugün yerli üretim şartı içermeyen kamu ihaleleri artık iptal edilmeye başlamıştır. Türkiye yerli üretim ve milli markada artık geri dönülmez kritik bir sürece girmiştir.

Raylı Ulaşım Sistemlerinde 2023 yılına kadar ihale edilecek olan Raylı Ulaşım Araçları;

Metro ve LRT araçları : 7000 adet,

YHT seti : 106 adet,

Dizel lokomotif : 350 adet,

Elektrikli Lokomotif : 230 adet,

Banliyö seti : 500 adet,

DMU tren seti : 350 adet,

Yük vagonu : 49,000 adet,

Yolcu vagonu : 600 adettir.

Hızlı tren, EMU, DMU tren ve şehir içinde satın alınacak 7000 adet metro, tramvay ve hafif raylı araç ihalelerinde alt yapı ile birlikte finansal olarak yaklaşık 70 milyar USD’ın ülke ekonomisi içinde kalması, Türk Sanayisi için itici büyük bir ivme olacaktır.

Ülkemizde 2023 yılına kadar Havacılık ve Savunma, Enerji, Ulaştırma, Haberleşme, Bilgi Teknolojileri ve Sağlık sektöründe planlanan 750 milyar USD’lık ihalelerde en az % 51 yerli katkı şartı getirilmesi ile bunun yarısı olan 375 milyar USD’ın ülkemizde kalması hedeflenmektedir. Yerli üretim; sanayimizin canlanması, işsizliğin önlenmesi, ihracatın artırılması ve cari açığın kapanması için en büyük güçtür.