KÜÇÜK BİR ATÖLYEDEN DÜNYANIN EN BÜYÜK İHA İHRACATÇILARINDAN BİRİNE BAŞARI HİKAYESİ: BAYKAR
Bir zamanlar Türkiye, insansız hava araçları konusunda büyük ölçüde yabancı üreticilere bağımlıydı.
Bugün ise Türk mühendislerin geliştirdiği Bayraktar TB2, dünyanın farklı bölgelerinde kullanılan ve uluslararası alanda tanınan bir teknoloji ürününe dönüştü.
Ukrayna’da adına şarkılar yazıldı, Karabağ’daki savaşta dikkat çekti ve çok sayıda ülkenin savunma envanterine girdi.
Peki Türkiye’de kurulan bir aile şirketi, küresel savunma sanayisinde nasıl bu kadar güçlü bir konuma ulaştı?
Baykar’ın temelleri, mühendis Özdemir Bayraktar tarafından 1984 yılında atıldı.
Şirket başlangıçta otomotiv sektörüne yönelik hassas makine parçaları ve mühendislik çözümleri geliştiriyordu.
2000’li yıllarda ise insansız hava araçları teknolojilerine yöneldi.
Özdemir Bayraktar’ın oğulları Selçuk Bayraktar ve Haluk Bayraktar, şirketin teknoloji geliştirme ve büyüme süreçlerinde önemli roller üstlendi.
Baykar, 2004 yılında geliştirdiği küçük insansız hava aracı prototiplerini kamuoyuna tanıttı.
Ardından Bayraktar Mini İHA projesi geliştirildi.
2007 yılında Bayraktar Mini İHA, Türk Silahlı Kuvvetlerinin envanterine girdi.
Bu süreçte uçuş kontrol yazılımları, elektronik sistemler ve hava aracı tasarımı alanlarında mühendislik kabiliyeti oluşturuldu.
Bayraktar TB2, 2014 yılında ilk uçuşunu gerçekleştirdi.
2015 yılında silahlı testlerin başlamasıyla sistemin kullanım alanı genişledi.
TB2; keşif, gözetleme ve hedeflere yönelik operasyonlarda kullanılabilen bir insansız hava aracı olarak geliştirildi.
Düşük maliyetli insansız sistemlerin modern savaşlardaki etkisi, Bayraktar TB2’nin uluslararası alanda tanınmasını hızlandırdı.
2020 yılındaki İkinci Karabağ Savaşı’nda Azerbaycan tarafından kullanılan Bayraktar TB2, uluslararası savunma çevrelerinin dikkatini çekti.
2022’de Rusya’nın Ukrayna’yı geniş çaplı işgalinin ardından Ukrayna’nın kullandığı TB2’ler de dünya basınında geniş yer buldu.
Ukrayna’da Bayraktar adına şarkı bestelendi.
Ancak bu çatışmaların sonuçlarını yalnızca tek bir silah sistemine bağlamak doğru değil; hava savunması, istihbarat, lojistik ve diğer askerî unsurlar da belirleyici rol oynadı.
Baykar, 2023 yılında yaklaşık 1,8 milyar dolarlık ihracat gerçekleştirdiğini açıkladı.
Şirket, sonraki yıllarda da savunma ve havacılık ihracatında Türkiye’nin önde gelen kuruluşları arasında yer aldı.
Bayraktar TB2 ve AKINCI gibi sistemler, farklı ülkelerle yapılan ihracat anlaşmalarının merkezinde bulunuyor.
Baykar’ın büyümesinde mühendislik yatırımları kadar uluslararası satış anlaşmaları ve savunma sanayisi iş birlikleri de etkili oldu.
Baykar, 2022 yılında ilk uçuşunu gerçekleştiren Bayraktar KIZILELMA ile insansız savaş uçağı teknolojilerine yöneldi.
Şirket ayrıca Bayraktar AKINCI ve gemilerden operasyon yapabilecek şekilde tasarlanan Bayraktar TB3 gibi projeler geliştirdi.
Bu sistemlerde otonom uçuş, gelişmiş yazılım ve yapay zekâ destekli kabiliyetler üzerinde çalışılıyor.
1984: ŞİRKETİN KURULUŞU → 2007: MİNİ İHA → 2014: TB2 → 2019: AKINCI’NIN İLK UÇUŞU → 2022: KIZILELMA’NIN İLK UÇUŞU → 2023: 1,8 MİLYAR DOLAR İHRACAT
Baykar’ın hikâyesi, otomotiv yan sanayisinden yüksek teknoloji geliştiren uluslararası bir savunma şirketine dönüşümün örneklerinden biri.
Bu dönüşümün temelinde uzun vadeli Ar-Ge yatırımları, mühendislik birikimi, yerli tedarik ekosistemi ve uluslararası pazarlara açılma stratejisi bulunuyor.
