DIŞA BAĞIMLILIĞI AZALTMANIN TEK YOLU YERLİ VE MİLLİ ÜRETİMDİR. Dr. İlhami Pektaş
2023 hedefleri doğrultusunda cari açığı azaltmak Türkiye’nin en önemli hedeflerden biridir. Cari işlemler dengesine bakıldığında karşımıza ithal ara malı sorununun önemi çıkmaktadır. Kullanılan girdilerin yurt içindeki üretici firmalardan tedarik edilerek karşılanması, yaratılan katma değerin ülke içinde kalmasını sağlayacağı gibi, işletmelerimizin rekabet güçlerinin artırılmasına da katkıda bulunacaktır.
Girdilerin yurt dışından tedarik edilerek üretim yapılması durumunda ise elde edilecek katma değer yurt dışına çıkacaktır. Bu durum, dış ticaret ve dolayısıyla cari işlemler dengesini olumsuz etkileyecek ve gerek tüketim malı gerekse de ara malı üreten firmaların rekabet gücünü zayıflatacaktır.
Türkiye artık yerli ve milli üretimi bir devlet politikası, bir sanayi politikası ve bir kalkınma politikası haline getirmiştir. Bu çerçevede “dünyanın en büyük 10 ekonomisinden biri olmak” hedefine ulaşmak isteyen ülkemizin ara malı ithalatı sorununun acilen çözülmesi önem arz etmektedir.
İhracat ürünlerinin yaklaşık yüzde 67’sini oluşturan ithal ara malı ürünlerinin maliyeti yaklaşık 130 milyar dolardır. Katma değerini 10 yılda 2 katına çıkaracak 5 odak sektör üzerine çalışıldı. Bakanlık, ithal edilen 3 bin civarında ürünü tek tek gözden geçirilerek, 43 ürün grubu içerisinde özellikle Petro kimya ürünleri, polimerler, amino bileşenler, nano-teknolojik ürünler, aşılar, robotik sistem sürücüleri, yeni nesil bataryalar, enerji depolama sistemleri, 5G haberleşme ürünleri, biyomedikal cihazlar, sanayi robotları, takım tezgahları, iş makinaları, tarım makinaları, elektrikli araç motorları, yakıt pilleri, mobil uygulamalar gibi önemli sektör ara mallarının yerli üretimi için yeni teşvik ve destekler sağlanmasını kararlaştırmıştır.
Bu sektörlerde yer alan ürünlerin vergi indirimi, kaynak tahsisi, teşvik, muafiyet, ARGE ve diğer bütçelerden gelen kaynaklarla bir yerlileştirme fonu oluşturularak kararlı bir yerlileştirme modelinin hayata geçirilmesi ve yerlileştirme tamamlanıncaya kadar bu eko sistemin kendi içinde uygulanması önem arz etmektedir.